گروه سياسي؛ پس از امريکا و خاوير سولانا رئيس سياست خارجي امريکا ساير شرکت کنندگان نشست ژنو نيز از مذاکرات انجام شده با ايران و توافق هاي به دست آمده در اين گفت وگوها استقبال کردند.فرانسه، آلمان و روسيه سه عضو ديگر گروه 1«5 که در مذاکرات هسته يي ايران حضور دارند، از ديداري که با سعيد جليلي دبير شوراي عالي امنيت ملي در ژنو داشتند، راضي بودند.در همين باره پاريس نشست مذکور را گامي در مسير درست خواند که نتايج آن در آينده و بر اساس واکنش هاي تهران مورد قضاوت قرار خواهد گرفت. به گزارش ايسنا خبرگزاري فرانسه با اعلام اين خبر به نقل از برنار والرو سخنگوي وزارت امور خارجه فرانسه گزارش داد نشست پنج عضو دائم شوراي امنيت و آلمان با ايران در ژنو گامي در مسير صحيح بود و درباره نتايج آن بنابر واقعيات قضاوت خواهد شد. اين سخنگوي وزارت امور خارجه فرانسه بر ديدگاه کشورش در مورد اينکه ايران بايد به درخواست هاي بين المللي مبني بر اينکه تا دسامبر ترديدها نسبت به برنامه هسته يي اش را رفع کند يا با تحريم روبه رو شود، تاکيد کرد.سرگئي لاوروف وزير خارجه روسيه نيز روز جمعه نسبت به توافق هاي به دست آمده در گفت وگوهاي ژنو بر سر برنامه هسته يي ايران ابراز خوشبيني کرد.وزير خارجه روسيه هنگام بازديد از منطقه جدايي طلب آبخازي در گرجستان با خوشبينانه و الهام بخش خواندن توافق هاي اخير در ژنو افزود؛ اکنون مهم ترين نکته اطمينان يافتن از آن است که اين توافق ها به طور کامل و به موقع اجرا شوند و در چارچوب زماني تعيين شده کاملاً رعايت شوند.در نشست ژنو که بيش از شش ساعت طول کشيد، ايران موافقت کرد اجازه دسترسي به تاسيسات غني سازي جديد در نزديکي قم را به بازرسان بين المللي بدهد.خاوير سولانا رئيس سياست خارجي اتحاديه اروپا نيز در همين باره پس از نشست ژنو گفت شش کشور انتظار دارند بازرسان آژانس ظرف دو هفته آينده اجازه دسترسي به سايت قم را داشته باشند.در همين حال ديپلمات هاي غربي اعلام کردند طرفين بر سر يک پيشنهاد به توافق اصولي دست يافتند. اين پيشنهاد عنوان مي کند تهران اورانيوم غني شده با درصد پايين را به کشوري ثالث نظير روسيه منتقل کرده و در عوض اورانيوم غني شده با درصد بالا را از اين کشور تهيه کند.در همين زمينه يک منبع روس اعلام کرد در صورتي که آژانس بين المللي انرژي اتمي طرح غني سازي تکميلي اورانيوم ايران را مطرح کند، روسيه براي انجام آن آمادگي دارد.به گزارش ايسنا خبرگزاري نووستي به نقل از يک منبع آگاه روس که وي را آشنا با روند مذاکرات گروه 1«5 و ايران معرفي کرد، گزارش داد روسيه آماده بررسي طرح غني سازي تکميلي اورانيوم براي ايران است، اما در صورتي که چنين درخواستي از سوي آژانس بين المللي انرژي اتمي مطرح شود.
ايران اعلام کرده است براي تهيه سوخت ويژه رآکتور تحقيقاتي خود نياز به غني سازي اورانيوم تا 75/19 درصد دارد. روز 30 سپتامبر محمود احمدي نژاد رئيس جمهور ايران اعلام کرده بود ايران آمادگي دارد براي رآکتور تهران اورانيوم غني شده خريداري کند يا اورانيوم 5/3 درصدي خود را داده و اورانيوم با غناي 75/19 درصد تحويل گيرد.
اين منبع آگاه گفت؛ روسيه آماده بررسي پروژه تکميل غني سازي اورانيوم ايراني که اکنون تا چهار درصد غني سازي شده است، به 75/19درصد است؛ البته اگر چنين درخواستي از سوي آژانس بين المللي انرژي اتمي مطرح شود.
وي اطلاع داد؛ «ايران مجبور خواهد بود تهيه سوخت براي اين پروژه را از طريق آژانس بين المللي انرژي اتمي در فرانسه سفارش دهد.» اين منبع آگاه خاطرنشان کرد به ايران پيشنهاد شده است اورانيوم خود را که در کارخانه غني سازي نطنز تا چهار درصد غني سازي شده است براي رساندن به سطح غني سازي لازم تحويل دهد. وي افزود؛ «ما توافق کرديم اين پروژه را آژانس بين المللي انرژي اتمي و البرادعي (مديرکل آژانس بين المللي انرژي اتمي) اجرا کنند. در حال حاضر مذاکرات در جريان هستند.»سخنگوي آژانس بين المللي انرژي اتمي نيز با بيان اينکه محمد البرادعي براي دنبال کردن دو نتيجه مهم گفت وگوهاي ژنو به تهران مي آيد، گفت؛ آقاي البرادعي علاوه بر صحبت درباره اجازه دسترسي به سايت قم قرار است درباره طرحي براي صدور بيشتر اورانيوم غني شده ايران به فرانسه و روسيه براي تبديل آن به سوخت قابل استفاده در رآکتوري در تهران مذاکره کند.از سوي ديگر سخنگوي وزارت خارجه آلمان نيز گام هاي عملي را ادامه گفت وگوهاي ايران و 1«5 دانست که قرار است همين ماه در وين برگزار شود.«ايان کلي» سخنگوي وزارت خارجه امريکا نيز با اشاره به اين توافق گفت قدرت هاي جهاني ضرب الاجل دو هفته يي براي بازگشايي تاسيسات جديد هسته يي به منظور انجام بازرسي هاي بين المللي به ايران داده اند. به گزارش ايلنا به نقل از خبرگزاري فرانسه، سخنگوي وزارت خارجه امريکا افزود؛ «مهلت دو هفته يي که مطرح شده است آخرين مهلت نخواهد بود و فکر نمي کنم آن تاريخ را لزوماً به روي سنگ نوشته باشند،» وي گفت؛ «تصور نمي کنم اين زمان ضرب الاجل مشکلي باشد. اما مشخص کرديم اين مساله موضوعي فوري و ضروري است.»
وي تاکيد کرد اين دو هفته ضرب الاجل قابل تمديد نيست و انتظار داريم اين مساله در ظرف اين دو هفته عملي شود.
ايان کلي در پايان يادآوري کرد ايران در نشست ژنو با اصل اين موضوع که بازرسان از تاسيسات جديد قم ديدار کنند و اورانيوم غني شده را براي غني سازي بيشتر به کشورهاي ديگر بفرستد، موافقت کرده است.
بحث تعليق مطرح نشد
در حالي که برخي گزارش ها حاکي از آن است که ايران با غني سازي در خاک روسيه موافقت کرده است، سعيد جليلي مذاکره کننده ارشد هسته يي ايران گفت در مذاکرات ژنو «بحث تعليق غني سازي در ايران» مطرح نشده است. وي در عين حال موافقت ايران با پيشنهاد انتقال اورانيوم غني شده ضعيف به روسيه و دريافت اورانيوم غني شده را تاييد کرد. سعيد جليلي دبير شوراي عالي امنيت ملي که پس از شرکت در مذاکرات روز پنجشنبه با نمايندگان کشورهاي 1«5 جمعه شب به تهران بازگشت، در جمع خبرنگاران در فرودگاه امام خميني در پاسخ به سوالي مبني بر اينکه اگر ايران تمايل دارد با پيشنهاد دادن اورانيوم µ/³ درصد غني شده، و تحويل اورانيوم غني شده 20 درصد، اعتمادسازي غرب را بسنجد، معني دار تر نبود اگر براي اعتمادسازي از سوي آنها سوخت 20درصد غني شده تحويل ايران شود بدون آنکه µ/³ درصد ارائه شود، گفت؛ يکي از حقوق قانوني ما در چارچوب فعاليت هاي صلح آميز هسته يي غني سازي اورانيوم براي مصارف مختلف صلح آميز است که يکي از مصارف آن استفاده هاي دارويي و پزشکي است. ما براي سوخت رآکتور تهران که راديوداروهاي مصرفي در کشور را تامين مي کند به سوخت جديد و جايگزين احتياج داريم و براساس قوانين آژانس اين نهاد بين المللي بايد امکانات لازم را براي دسترسي اعضا به انرژي صلح آميز هسته يي فراهم کند. به گزارش ايسنا وي ادامه داد؛ ما در ارديبهشت ماه نامه يي به آژانس نوشتيم و اعلام کرديم براي رآکتور تهران به سوخت نياز داريم. آنها هم در چارچوب مناسبات اعضا و آژانس اين نامه را به برخي از اعضا ارائه و موافقت کردند سوخت را در اختيار ايران قرار دهند. همچنين آنها پيشنهادهايي براي ارائه سوخت مطرح کردند. جليلي درخصوص اينکه گفته مي شود در مذاکرات ژنو توافقي بر سر دريافت سوخت براي رآکتور تهران صورت گرفته است با رد اين مطلب نيز اظهار داشت؛ توافق در اين باره مربوط به نشست ژنو نمي شود. ما قبلاً گفته بوديم آمادگي داريم براي اينکه کشورهايي که آمادگي دارند به ما سوخت بدهند در سطح کارشناسي نشستي را بگذاريم و به توافق برسيم. اين موضوع را نيز در نشست ژنو اعلام کرديم و اين براي آنهايي که پيشنهاد ارائه سوخت به ما داشتند، موجب رضايت بود.جليلي درباره تاريخ بازديد از سايت غني سازي فردو و اينکه تا چه مقدار ايران مي خواهد اورانيوم µ/³ درصد بدهد و سوخت 20 درصد تحويل بگيرد، گفت؛ اين دو مبحث هر دو مباحثي فني هستند که با توجه به تعاملات بسيار خوبي که بين آژانس و سازمان انرژي اتمي وجود دارد، بررسي مي شود. جليلي در ادامه هرگونه گفت وگوي دوجانبه ميان وي و نماينده امريکا در مذاکرات ژنو را رد کرد و درباره آنچه از سوي برخي رسانه هاي غربي در اين مورد منتشر شده، گفت؛ «در حاشيه مذاکرات ژنو و در جريان صرف ناهار همه طرف هاي مقابل درباره مباحث نشست صبح و سوالاتي که در قالب بسته پيشنهادي ايران داشته اند، با ما گفت وگو کردند.»وي همچنين اينکه گفته مي شود در حاشيه مذاکرات درباره چند تن از امريکايي هاي بازداشت شده در ايران با نماينده امريکا مذاکره کرده ايد را تکذيب کرد.
تصميم جديد کنگره امريکا عليه ايران
اما همزمان با گفت وگوهاي 1«5 با ايران در ژنو، مجلس نمايندگان امريکا قانوني را به تصويب رساند که به موجب آن فروشندگان بنزين به ايران با تحريم هاي ايالات متحده روبه رو خواهند شد.به گزارش خبرگزاري فرانسه، به موجب اين قانون شرکت هايي که اقدام به فروش بنزين به ايران مي کنند، از انجام معامله با وزارت انرژي امريکا محروم خواهند شد.ايران چهارمين توليد کننده بزرگ نفت در جهان است، در ميان کشورهاي عضو سازمان اوپک مقام دوم را دارد و حدوداً پنج درصد عرضه جهاني نفت را در اختيار دارد، اما براي 40 درصد مصرف داخلي بنزين خود وابسته به واردات است.بخش اعظم اين واردات از طريق پنج کمپاني اروپايي و يک کمپاني هندي تامين مي شود.متوسط مصرف روزانه بنزين در ايران در حال حاضر حدود 67 ميليون ليتر است و در همين حال ميزان توليد پالايشگاه هاي داخلي 44 تا 45 ميليون ليتر اعلام شده است. به اين ترتيب ايران بايد روزانه بيش از 20 ميليون ليتر بنزين وارد کند.قانون جديد مجلس نمايندگان امريکا که در بودجه انرژي سال 2010 نيز لحاظ شده است، شرکت هايي را که قراردادهايي به ارزش بيش از يک ميليون دلار براي صادرات بنزين با ايران امضا کرده اند، شامل مي شود.همچنين شرکت هايي که براي توسعه ظرفيت پالايشگاهي ايران به اين کشور کمک مي کنند، شامل تحريم هاي ايالات متحده خواهند شد.جان کيل و سوزان کالينز دو تن از سناتورهاي جمهوريخواه و از طراحان قانون جديد مجازات فروشندگان بنزين به ايران، روز پنجشنبه با استقبال از تصويب اين قانون در مجلس نمايندگان امريکا آن را به منزله پيامي براي شرکت هاي طرف قرارداد با ايران دانستند.در بيانيه يي که از سوي اين دو سناتور امريکايي منتشر شده، خطاب به اين شرکت ها آمده است؛ «شما يا بايد در اقتصاد 13 تريليون دلاري ما فعاليت کنيد، يا در اقتصاد 250 ميليارد دلاري ايران.»